Ετοιμαζόμαστε για άλλη μια χρονιά για τη μεγαλύτερη, κατά τη γνώμη του γράφοντος βέβαια, γιορτή της δημοκρατίας στη χώρα μας. Αναφέρομαι φυσικά στην επέτειο του Πολυτεχνείου.
Θεωρώ λοιπόν, ότι είναι η μεγαλύτερη γιορτή της δημοκρατίας. Κατά βάση για έναν και πάρα πολύ απλό λόγο. Αυτός δεν άλλος από το γεγονός, ότι την εποχή εκείνη η νεολαία της χώρας αποφάσισε, να διαμαρτυρηθεί κατά ενός δικτατορικού καθεστώτος. Κατά της κατάλυσης της δημοκρατίας, την αποκατάσταση της οποίας απαίτησαν οι νέοι με έμφαση και επιτακτικά. Με μία νεανική αυτοθυσία όρθωσαν ανάστημα λοιπόν, μέσα και στην τρέλα της νιότης.
Πάντα κατά τη δική μου, ταπεινή γνώμη, πρέπει, όλοι μας, να στεκόμαστε απέναντι σε αυτήν την πράξη με σεβασμό. Αυτό όμως που γίνεται είναι αμφισβήτηση από τη μία πλευρά και καπηλεία από την άλλη. Οι λόγοι και τα κίνητρα είναι πάντα και διαχρονικά πολιτικοί.
Οι πλευρές που εν ευρεία ή στενή εννοία είναι αντίθετες (εντόνως ή ηπίως) αμφισβητούν τη σημασία ή και την ίδια την ύπαρξη του γεγονότος κάνοντας διάφορες κινήσεις αντιπερισπασμού και εκφράζοντας θεωρίες περί του ότι δεν υπήρξαν νεκροί στα γεγονότα του Πολυτεχνείου ή ότι επρόκειτο για προβοκάτσια. Ή εναλλακτικά, ότι δεν ήταν αυτά τα γεγονότα εκείνα που εν τέλει έριξαν τη χούντα. Όλα αυτά, πάντα κατά την προσωπική μου άποψη, δεν έχουν κανένα νόημα. Το κυρίαρχο στοιχείο αυτής της συζήτησης είναι η αντίδραση απέναντι στη χούντα και η διεκδίκηση της αποκατάστασης της δημοκρατίας. Τα υπόλοιπα δεν έχουν καμία σημασία. Με άλλα λόγια το γεγονός και μόνο, ότι υπήρξε αυτή (και άλλες κατά τόπους και περίσταση) αντίδραση.
Οι φιλικότερες πλευρές διαπράττουν μία αντίστοιχη αστοχία, επιχειρώντας, να καπηλευτούν το γεγονός ωσάν και να ήταν αυτοί οι μόνοι δημοκράτες που αντιστάθηκαν. Δεν είναι αλήθεια αυτό και θα πρέπει, να έχουμε πάντα υπόψη μας, ότι και η στάση αυτή είναι εξόχως διχαστική. Για τον απλούστατο λόγο, ότι επιτρέπουν, να γίνεται όλος ο προαναφερθείς αποπροσανατολιστικός διάλογος, με τον οποίο η μπάλα πετιέται στην εξέδρα.
Υπάρχουν όμως και άλλα ζητήματα, τα οποία παίζουν το ρόλο τους στην πονεμένη αυτή ιστορία. Καταρχάς, επειδή τα χρόνια έχουν περάσει, όλοι μας βλέπουμε τα καζάντια της γενιάς, η οποία έχει λάβει και το ίδιο της το όνομα από το συγκεκριμένο γεγονός. Αυτής που έχει καθιερωθεί πια ως η γενιά του Πολυτεχνείου. Είναι μέρος μιας γενιάς, η οποία ανέπτυξε δράση δυναμική και στην υπόλοιπη Ευρώπη και τον ευρύτερο δυτικό κόσμο, ακόμα και χωρίς, να υπάρχουν χούντες. Δε χρειάζεται, να αναφερθούμε στην καταστροφική πορεία που διέγραψαν με το που ανέλαβαν τον έλεγχο των πραγμάτων. Μπροστά στο ρεαλισμό της εξουσίας ο επαναστατικός ιδεαλισμός μάλλον πήγε περίπατο. Τα αποτελέσματα στη χώρα μας και στον κόσμο ολόκληρο είναι γνωστά.
Ένα άλλο στοιχείο είναι το ότι, σε ηπιότερο βαθμό πλέον, ο σχετικός εορτασμός αποτελεί αφορμή για επεισόδια, τα οποία ουδεμία σχέση έχουν με το γεγονός και τη σύγχρονη πραγματικότητα. Με αποτέλεσμα, να οδηγείται συχνά η κοινή γνώμη στο εύκολο συμπέρασμα, ότι οι εορτασμοί του Πολυτεχνείου είναι απλά μια αφορμή για μπάχαλο. Να πούμε βέβαια εδώ, ότι το εύκολο συμπέρασμα και γενικά η σχεδόν αρρωστημένη βούληση του μέσου πολίτη, να μην πολυθέλει, να κουραστεί, προκειμένου, να καταλήξει σε συμπεράσματα, είναι η αιτία των περισσότερων δεινών, τα οποία έχουμε κατά καιρούς αντιμετωπίσει. Η υπεραπλούστευση αυτή είναι όμως προσβολή προς τον αγώνα και τη μνήμη όσων τους έκαναν. Όπως προσβολή είναι αντίστοιχα το να επιτρέπουν συγκεκριμένες ομάδες, να γίνεται η συνεπαγωγή αυτή λόγω της ανάγκης τους, να κάνουν φασαρία και καταστροφές. Αμφότερες οι τάσεις βέβαια έχουν πολιτικούς υποστηρικτές, οι οποίοι είναι η ρίζα του κακού.
Για να καταλάβουμε πόσο είναι το κακό αυτό, αρκεί, να παρατηρήσουμε ένα πρόσφατο γεγονός, το οποίο έλαβε χώρα πρόσφατα και το αναφέραμε από εδώ στο άρθρο μας της προηγούμενης εβδομάδας. Στο περιθώριο λοιπόν της προετοιμασίας αυτής της γιορτής σε μία πανεπιστημιακή σχολή στην Αθήνα, μπούκαραν εγκληματίες, οι οποίοι παραλίγο, να οδηγήσουν στο θάνατο νέα παιδιά. Προφανώς και θα πρέπει εδώ, να αναρωτηθούμε, ποια μπορεί, να είναι η σχέση των ενεργειών αυτών με την απότιση του απαιτούμενου φόρου τιμής στα παιδιά που αγωνίστηκαν τότε κατά της χούντας. Για να μην κουράζεστε, θα σας πω εγώ, ότι δεν υπάρχει η παραμικρή.
Αυτό που υπάρχει όμως είναι λήθη ή, αν προτιμάτε αμνησία. Περισσότερο όμως παντελής απουσία διάθεσης, να διδάξουμε στις νεότερες γενιές, οι οποίες μοιραία αφίστανται από τα γεγονότα με το πέρασμα του χρόνου και της ομαλότητας που έχει επικρατήσει και θεωρούμε αυτονόητη. Αυτό γίνεται σε συνδυασμό και με την ένθεν κακείθεν πολιτική εκμετάλλευση του γεγονότος. Η ελευθερία και η δημοκρατία δεν είναι όμως αυτονόητες και κινδυνεύουν, και πάλι κατά τη γνώμη μου, λιγότερο από τους νοσταλγούς της χούντας και πολύ περισσότερο από την απαξίωση και τη βαρεμάρα και την πεισματική μας άρνηση, να σκεφτόμαστε για τα στοιχειώδη.
*Ο Παναγιώτης Σκουρής είναι επίκουρος καθηγητής ευρωπαϊκού δημοσίου δικαίου στο Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης του Παντείου Πανεπιστημίου Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, δικηγόρος και συνιδρυτής του δικηγορικού γραφείου AnPLegal Praxis(www.anplegal.gr).
- Θεσσαλονίκη: «Καμία διαρροή φυσικού αερίου» μετά την έκρηξη - Τι δήλωσε ο Λάζαρος Κυρίζογλου (ΦΩΤΟ + VIDEO)
- Θεσσαλονίκη: Ανοίγει ξανά υπόγειο πάρκινγκ 150 ΙΧ μετά από 15 χρόνια - Νέες θέσεις σε 3 σταθμούς Μετρό
- «Μαφία» των Βαλκάνιων από παράνομα καταλύματα στη Βόρεια Ελλάδα - «Δεν περνάει ούτε ευρώ στην Ελλάδα»