">
Συνεντεύξεις στη ΛΕΜΟΝΙΑ ΒΑΣΒΑΝΗ
Όταν σκέφτεστε τους παππούδες και τις γιαγιάδες σας τι σας έρχεται στο νου; Θυμάστε τις ιστορίες που σας έλεγαν; Ο σκηνοθέτης Γιάννης Καλαβριανός με αφορμή ένα προσωπικό του βίωμα αποφάσισε να κάνει μια παράσταση για τους ηλικιωμένους. Μαζί με τους ηθοποιούς της ομάδας Sforaris στην οποία είναι ιδρυτικό μέλος αποφάσισαν να θέσουν το εξής ερώτημα: «Μπορείτε να θυμηθείτε την ιστορία που στιγμάτισε τη ζωή σας;».
Ακολούθησαν 85 συνεντεύξεις. Από αυτές επέλεξαν 12 και τις παρουσίασαν στο ΔΗΠΕΘΕ Κομοτηνής. Το κοινό ενθουσιάστηκε και ήθελε να πει κι αυτό τις δικές του ιστορίες. Ακολούθησε δεύτερο σχεδίασμα και μετά τρίτο. Αυτό παίζεται από την περασμένη Τετάρτη στην πόλη μας, στο Θέατρο Αυλαία.
Και αν αναρωτιέστε για τις ιστορίες; Μιλούν για την αγάπη, για τον έρωτα, για την αναζήτηση ενός καλύτερου μέλλοντος. Όμως όλα αυτά γίνονται ενώ στην χώρα συμβαίνουν ιστορικά γεγονότα όπως ο Εμφύλιος, ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος, η Κατοχή, η Χούντα, η άνοδος του ΠΑΣΟΚ στην εξουσία και οι Ολυμπιακοί Αγώνες.
«Οι άνθρωποι πάντα θα διηγούμαστε ιστορίες», δήλωσε στον «Τ.Θ.» ο σκηνοθέτης, ενώ μας αποκάλυψε πως το ταξίδι τους θα συνεχιστεί και σε άλλους προορισμούς και πως μια τέταρτη εκδοχή είναι ήδη στα σκαριά.
-Πώς γεννήθηκε η ιδέα για την παράσταση;
-Η ιδέα μου ήρθε το βράδυ της κηδείας του παππού μου, όταν μαζεύεται όλη η οικογένεια και ξενυχτάμε τον νεκρό, και συνειδητοποιείς, όπως γίνεται με τους περισσότερους, ότι δεν πρόλαβες να πεις πράγματα, να μάθεις πράγματα. Υπάρχουν τόσες ιστορίες των παππούδων μας που δεν θα τις μάθουμε ποτέ. Που τις παίρνουν μαζί τους.
Έφερα λοιπόν την ιδέα στο θίασο και τους είπα «τι θα λέγατε να κάνουμε μια παράσταση που να βασίζεται πάνω σε ιστορίες παππούδων;», χωρίς να έχω αποφασίσει τίποτα περισσότερο. Έτσι αρχίσαμε να ψάχνουμε παππούδες και γιαγιάδες, στην αρχή από συγγενείς μας και γνωστούς μας, έπειτα από τη γειτονιά μας, μετά από τα ΚΑΠΗ, τα νοσοκομεία. Όπου μαθαίναμε ότι υπήρχε κάποιος που ήθελε να μιλήσει πηγαίναμε. Αυτό κράτησε περίπου ένα χρόνο. Και σε όλους θέταμε την εξής ερώτηση: «Μπορείτε να θυμηθείτε την ιστορία που άλλαζε τη ζωή σας;». Όποια είναι αυτή.
Πολλές από αυτές είδαμε ότι διαδραματίστηκαν ταυτόχρονα με ιστορικά γεγονότα. Και έτσι αποφασίσαμε να κάνουμε μια παράσταση που να βασίζεται σε ιστορίες που «τρέξανε» κάτω από την επίσημη ιστορία. Παραδείγματος χάριν ο δικός μου παππούς ήταν βαρήκοος γιατί έχασε την ακοή του στον τορπιλισμό της Έλλης. Δηλαδή γι’ αυτόν η συγκεκριμένη ιστορία άλλαξε όχι μόνο τη ζωή του, αλλά και όλη την πορεία της οικογένειας – για μας πάντα το ζήτημα ήταν ότι ο παππούς μας δεν άκουγε, και αυτό ήταν και η μόνιμη αιτία καβγά με τη γιαγιά μου.
Και επειδή έχουμε τη ρετσινιά ότι η δική μας η γενιά δεν έζησε το ένα και το άλλο, κάναμε μια ιστορία γι’ αυτούς τους ανθρώπους που ζήσανε σημαντικά γεγονότα. Από τις 85 συνεντεύξεις που πήραμε διαλέξαμε 12 που όλες έχουν κάποια άμεση σχέση με ένα ιστορικό γεγονός και φτιάξαμε την παράσταση.
-Πώς μεταφέρονται επί σκηνής;
-Είναι ένας σύγχρονος τρόπος αναπαράστασης συνεντεύξεων. Δεν είναι αφήγηση. Μπλέκει ταυτόχρονα δράση και αφήγηση. Υπάρχει συνεχής εναλλαγή. Ο ηθοποιός είναι δρων πρόσωπο και αφηγητής ταυτόχρονα. Πρόκειται για μια γλώσσα που την ξεκινήσαμε με την προηγούμενή μας παράσταση τις «Παραλογές» και προσπαθούμε να την συνεχίσουμε τώρα και να δούμε αν όλο αυτό μπορεί να βγάλει κάπου.
-Ο κόσμος πώς ανταποκρίθηκε;
-Η παράσταση ξεκίνησε από το ΔΗΠΕΘΕ Κομοτηνής. Το θέατρο γέμισε. Και καταλάβαμε την ανταπόκριση όταν είδαμε ότι και οι θεατές ήθελαν να πουν τη δική τους ιστορία. Τους είχε αγγίξει το έργο. Και αυτό δεν είχε να κάνει μόνο με το ότι γέμισε μια αίθουσα. Ξέρετε μια αίθουσα μπορεί να γεμίσει με χίλιους δυο τρόπους, από σκάνδαλα και γυμνά μέχρι τηλεοπτικές αηδίες.
Το ότι έρχεται μετά ο άλλος και σου ζητά να συμμετάσχει είναι κάτι το διαφορετικό και το ξεχωριστό. Έτσι πήραμε κι άλλες ιστορίες. Πήγαμε στην Ξάνθη και στην Κομοτηνή και κάναμε την δεύτερη εκδοχή της παράστασης που δόθηκε στο Φεστιβάλ Αθηνών. Εκεί ήρθαν κι άλλοι και μας είπαν νέες ιστορίες. Κάναμε λοιπόν την τρίτη εκδοχή στο Bios και με αυτή την εκδοχή ήρθαμε εδώ.
-Θα έχει και συνέχεια;
-Ναι! Αυτό το πράγμα είναι ατέλειωτο. Οι άνθρωποι πάντα θα διηγούμαστε ιστορίες. Υπάρχουν και ιστορίες που δεν έχουν μπει στο έργο. Κάθε φορά βάζουμε και βγάζουμε ιστορίες. Στην εκδοχή της Κομοτηνής είχαμε άλλες. Σε αυτή την Αθήνας άλλες και στην τωρινή άλλες.
Υπάρχει μια παρακαταθήκη ιστοριών που μπαίνουν. Ένα πολύ μεγάλο κεφάλαιο, που το θίγουμε πολύ λίγο, είναι οι μετανάστες. Αναφερόμαστε μόνο σε ανθρώπους που έφυγαν από την πατρίδα μας στο εξωτερικό για σπουδάσουν. Δεν έχουμε βάλει αντίστοιχη ιστορία για άτομα που έχουν μεταναστεύσει για δουλειά.
Αν συνεχίσουμε και του χρόνου με τους «Γιούς και τις κόρες», που προς τα κει προσανατολιζόμαστε, θα βάλουμε. Έχει ανοίξει και μια δίοδος για τα φεστιβάλ στο εξωτερικό και θα θέλαμε να πάμε έξω με το θέμα της μετανάστευσης γιατί θίγει άμεσα και τις δικές τους ζωές. Δηλαδή οι άνθρωποι που πήγαν στον Καναδά, στη Γερμανία ή στην Αυστραλία άλλαξαν και τις ζωές των ντόπιων. Οπότε εκεί θα βάλουμε σίγουρα και τέτοιες ιστορίες.
-Αυτό θα παρουσιαστεί και στην Ελλάδα;
-Και είναι το επόμενό σας βήμα;
-Ναι, αλλά για αυτή την παράσταση. Ταυτόχρονα έχουμε κάνει και προτάσεις για το φετινό Φεστιβάλ Αθηνών. Μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί το πρόγραμμα. Αν δεν γίνει δεκτή η πρότασή μας, το επόμενο θα είναι η νέα εκδοχή για τους «Γιούς και τις κόρες».
Γιώργος Παπαπαύλου «Είναι πολύ ωραίο να παίζεις τους παππούδες σου»
«Είναι πολύ ωραίο να παίζεις τους παππούδες σου!», δήλωσε στον «Τ.Θ.» ο Γιώργος Παπαπαύλου. Στην παράσταση υπάρχουν δύο ιστορίες συγγενών του. Μια της γιαγιάς του που συνεχίζει να ζει, και μια του παππού του, την οποία την διηγήθηκε η γιαγιά του και αφορά σε ένα κομμάτι για τον Εμφύλιο που το ερμηνεύει ο ίδιος με την Αλεξία Μπεζίκη.
Η αναζήτηση των ατόμων που θα διηγούνταν τις ιστορίες μετά το συγγενικό περιβάλλον έγινε στη γειτονιά των ηθοποιών, αλλά και σε ΚΑΠΗ. «Οι περισσότεροι δέχονταν με μεγάλη χαρά», σημείωσε ο κ. Παπαπαύλου.
Στις ιστορίες του το βασικό είναι το μικρό μέσα στο μεγάλο, μας εξήγησε. «Μιλούν για περιστατικά της ζωής τους που έγιναν παράλληλα με ιστορικά γεγονότα. Όμως η παράσταση δεν είναι ιστορική καταγραφή. Πχ στην Κατοχή κάποιοι ερωτεύθηκαν».
Αυτός και οι τέσσερις συνάδερφοί του βρίσκονται συνεχώς πάνω στη σκηνή και συμμετέχουν σε όλες τις ιστορίες.
Τι είναι κοινό στο τότε και στο τώρα; «Όλοι θέλουμε να ερωτευτούμε, να καλυτερεύσουμε τη ζωή μας, να ταξιδέψουμε, να αγαπηθούμε», μας είπε ο ηθοποιός. Και αν αναρωτιέστε για τον τίτλο μας εξήγησε ότι λέγεται «Γιοί και κόρες» γιατί όλοι έχουμε υπάρξει γιοί κάποιων και κόρες κάποιων.
Αλεξία Μπεζίκη: «Ένα μωσαϊκό μικρών στιγμών στη ζωή πολλών ανθρώπων»
«Η παράσταση είναι ένα μωσαϊκό μικρών στιγμών στη ζωή πολλών ανθρώπων κάτω από μεγάλα ιστορικά γεγονότα που συνέβησαν στην Ελλάδα την τελευταία εκατονταετία», είπε στον «Τ.Θ.» η Αλεξία Μπεζίκη.
«Η ιδέα ανήκει στον Γιάννη Καλαβριανό. Και όλη η παράσταση είναι βασισμένη σε συνεντεύξεις που πήραμε από ηλικιωμένους ανθρώπους. Ο Γιάννης τις συνέδεσε με έναν άξονα τα ιστορικά γεγονότα της Ελλάδας», πρόσθεσε.
Οι παππούδες και οι γιαγιάδες της έχουν πεθάνει. «Ο παππούς μου πέθανε πριν λίγα χρόνια σε μεγάλη ηλικία, 101 χρόνων, και μάλιστα δεν είχα προλάβει να τον μαγνητοφωνήσω σε ιστορίες που μας έλεγε όλη την εκατονταετία που είχε ζήσει», μας αποκάλυψε η ηθοποιός και συμπλήρωσε: «Έχουμε μια εικόνα στο μυαλό μας για τους ηλικιωμένους και δεν μπορούμε να φανταστούμε ότι κάποτε μπορεί να έπαιζαν μπάλα ή να ήταν ερωτευμένοι. Υπήρχε πάντα μια απόσταση. Μέσα από αυτή την παράσταση φέρνουμε τις ιστορίες τους στο τραπέζι μας».
Όσο για τους κοινούς άξονες στις ιστορίες από το παρελθόν σε σχέση με το σήμερα μας είπε: «Αυτό είναι στην κρίση του καθένα. Μέσα στην παράστασή μας κάποια πράγματα κάνουν κύκλους. Τα ίδια πράγματα που ζητούσαν οι άνθρωποι πριν 100 χρόνια, ζητούσαν και πριν 50 και πριν 20 και τώρα».
Κείμενο/ Σκηνοθεσία: Γιάννης Καλαβριανός, Σκηνικά/ Κοστούμια: Αλεξάνδρα Μπουσουλέγκα-Ράνια Υφαντίδου, Μουσική: Χρύσανθος Χριστοδούλου, Τραγούδι: Γιώργος Γλάστρας-Χριστίνα Μαξούρη, Φωτισμοί: Τάσος Παλαιορούτας, Επιμέλεια κίνησης: Αλεξία Μπεζίκη, Φωτογραφίες: Εύη Φυλακτού.
Παίζουν: Άννα Ελεφάντη, Αλεξία Μπεζίκη, Κωνσταντίνος Ντέλλας, Γιώργος Παπαπαύλου, Στέφη Πουλοπούλου.
Παραστάσεις έως 14/4: Τετάρτη έως Σάββατο 21.00, Κυριακές στις 20:00. Τιμή Εισιτηρίου: 15 ευρώ, φοιτητικό – ανέργων: 12 ευρώ. Πληροφορίες: 2310237700.
*Η παράσταση είναι μια συμπαραγωγή της Εταιρίας Θεάτρου Sforaris και του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου και επιχορηγήθηκε από το Υπουργείο Πολιτισμού για την περίοδο 2011-2012.
Για την Εταιρεία Θεάτρου Sforaris
Η Εταιρεία Θεάτρου Sforaris, δημιουργήθηκε το 2006, από πέντε απόφοιτους του Τμήματος Θεάτρου της Σχολής Καλών Τεχνών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Στον αρχικό πυρήνα έχουν προστεθεί νέοι συνεργάτες-ηθοποιοί, ένας μουσικός και δύο σκηνογράφοι.
Έχουν παρουσιάσει τις εξής παραγωγές: «Γιοι και κόρες, μια παράσταση για την αναζήτηση της ευτυχίας», «Παραλογές ή Μικρές καθημερινές τραγωδίες», «Το Πάσχα», «Οι Πρακτόρισσες», «Εγώ είμαι το Θείο Βρέφος!».
