Οι υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ κάλεσαν την Παρασκευή την Τεχεράνη να επιδείξει διαφάνεια στις έρευνες για τη συντριβή του ουκρανικού Μπόινγκ 737-800 στο Ιράν, κατά τη διάρκεια της έκτακτης συνόδου των 28 ΥΠΕΞ στις Βρυξέλλες, στο επίκεντρο της οποίας βρέθηκαν η κατάσταση στη Λιβύη και στη Μέση Ανατολή.
«Το σημαντικό τώρα είναι όλα αυτά να αποτελέσουν αντικείμενο μιας πλήρους έρευνας», είπε ο υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας Χάικο Μάας κατά την άφιξή του στη σύνοδο. «Τίποτα δεν πρέπει να κρυφτεί κάτω από το χαλί, αν συνέβαινε κάτι τέτοιο θα δημιουργούσε και πάλι εύφορο έδαφος για την καχυποψία», πρόσθεσε ο επικεφαλής της γερμανικής διπλωματίας.
Την ίδια άποψη εξέφρασε και ο Ολλανδός ομόλογός του Στεφ Μπλοκ, ο οποίος εκτίμησε ως «πολύ πιθανόν» το ενδεχόμενο να καταρρίφθηκε το αεροπλάνο από πύραυλο.
Η σύνοδος των Ευρωπαίων υπουργών συγκλήθηκε μετά από την έντονη διπλωματική δραστηριότητα των τελευταίων ημερών, με αφορμή τον θάνατο του Ιρανού στρατηγού Κασέμ Σουλεϊμανί, στις 3 Ιανουαρίου, σε αμερικανική αεροπορική επιδρομή στη Βαγδάτη. Σε αντίποινα, την Τετάρτη, το Ιράν έπληξε με πυραύλους ιρακινές βάσεις όπου σταθμεύουν Αμερικανοί στρατιώτες.
Ο Τραμπ προέτρεψε τους Ευρωπαίους να εγκαταλείψουν τη συμφωνία του 2015 για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν –από την οποία αποσύρθηκαν οι ΗΠΑ το 2018– και να επαναφέρουν τις κυρώσεις σε βάρος της Τεχεράνης, πρόταση την οποία έσπευσαν να απορρίψουν πολλοί Ευρωπαίοι υπουργοί, επαναβεβαιώνοντας τη στήριξή τους στη συμφωνία, την οποία θεωρούν αναγκαία για τη μη διάδοση των πυρηνικών όπλων και την περιφερειακή ασφάλεια.
«Η συμφωνία δεν θα έχει μέλλον παρά μόνο αν την τηρήσουμε, κάτι που αναμένουμε από το Ιράν να πράξει» ανέφερε ο Χάικο Μάας.
Η Γαλλία και η Γερμανία προειδοποίησαν ότι αν το Ιράν δεν τηρήσει τις δεσμεύσεις του μπορεί να προσφύγουν στον μηχανισμό επίλυσης των διαφορών που προβλέπεται από τη συμφωνία. Μια τέτοια ενέργεια θα μπορούσε να οδηγήσει τελικά στην επαναφορά των κυρώσεων που είχε επιβάλει ο ΟΗΕ στο Ιράν. Οι Ευρωπαίοι δεν αναμένεται να λάβουν κάποια απόφαση σήμερα, καθώς περιμένουν να δουν τα αποτελέσματα από τις επιθεωρήσεις των εμπειρογνωμόνων του ΟΗΕ επί του εδάφους.
