">
Αυξήθηκε τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας ο αριθμός δοτών για μεταμόσχευση οργάνων, ενώ και η ιατρική έχει εξελιχθεί με νέες μεθόδους ώστε να βοηθήσει όσο το δυνατόν περισσότερους ασθενείς.
«Το τοπίο έχει αλλάξει στις μεταμοσχεύσεις», επισήμανε μιλώντας στον «ΤyposThes» ο Αντιπρόεδρος του Τμήματος Ιατρικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου και Διευθυντής της Χειρουργικής Κλινικής Μεταμοσχεύσεων, καθηγητής Γεώργιος Τσουλφάς εξηγώντας πως: «Ενώ η Ελλάδα παλαιότερα είχε 3 - 4 δότες ανά εκατομμύριο πληθυσμού τώρα φτάσαμε στους 15. Πρόκειται για μια πολύ σημαντική αύξηση. Καθοριστικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη διαδραμάτισε η συντονισμένη προσπάθεια του κράτους και του Εθνικού Οργανισμού Μεταμοσχεύσεων, μέσα από την εφαρμογή ενός νέου σχεδιασμού που είχε ξεκινήσει από το Ωνάσειο και βασίζεται στην υιοθέτηση του ισπανικού μοντέλου. Η βασική διαφορά έγκειται στην ύπαρξη τοπικών συντονιστών στα νοσοκομεία που είναι γιατροί ή νοσηλευτές με ειδική εκπαίδευση για να συντονίσουν την δωρεά.
Αυτό έχει βοηθήσει στο να υπάρχει μια καλύτερη οργάνωση και ενημέρωση.
Το άλλο κομμάτι είναι η οργάνωση του συστήματος ώστε να υπάρχει μια πιο ξεκάθαρη εικόνα για το τι συμβαίνει με το “δώρο” που κάνει μια οικογένεια. Ο Έλληνας είναι δοτικός. Όμως είναι σημαντικό να κερδίσεις την εμπιστοσύνη του. Να κατανοήσει πως η θυσία που γίνεται, θα αξιοποιηθεί».
Η μεταμόσχευση είναι μια ολόκληρη αλυσίδα ζωής
Η μεταμόσχευση δεν ξεκινά ούτε τελειώνει στο χειρουργείο. Αντίθετα, αποτελεί μια σύνθετη διαδικασία, στην οποία κάθε κρίκος είναι καθοριστικός. «Είναι η ενημέρωση για την διαδικασία, η αναγνώριση ενός πιθανού δότη, η συζήτηση με την οικογένεια, το να κινηθούν οι διαδικασίες για να μπορεί να ανταποκριθεί η ΜΕΘ και το νοσοκομείο, να γίνει η μετακίνηση των ομάδων και μετά να επιστρέψει η κάθε ομάδα στην έδρα της με το μόσχευμα ώστε να ετοιμαστούν οι λήπτες. Είναι μια μεγάλη διαδικασία», εξήγησε ο κ. Τσουλφάς με αφορμή την επιστημονική ημερίδα με τίτλο «Δώρο Ζωής: Η Μεταμόσχευση πέρα από τα όρια της Ιατρικής – Επιστήμη και Τέχνη συναντούν τον άνθρωπο», η οποία θα πραγματοποιηθεί σήμερα Σάββατο 7 Νοεμβρίου 2026, στις 9:00 το πρωί, στη Βιβλιοθήκη Bissell του Αμερικανικού Κολλεγίου Ανατόλια, στην Πυλαία Θεσσαλονίκη.
Πώς οι νέες τεχνολογίες φέρνουν βελτιώσεις
Ερωτηθείς για το πόσο έχει εξελιχθεί η ιατρική στις μεταμοσχεύσεις ο κ. Τσουλφάς ανέφερε: «Η εξέλιξη των χειρουργικών τεχνικών, των φαρμακευτικών αγωγών και των μεθόδων αναγνώρισης και αντιμετώπισης της απόρριψης των μοσχευμάτων έχει βελτιώσει τις προοπτικές των ασθενών. Επίσης έχει εξελιχθεί και η τεχνολογία που χρησιμοποιείται. Πχ κάτι που δεν έχει ξεκινήσει στην Ελλάδα αλλά ελπίζουμε ότι σύντομα θα λειτουργήσει και εδώ, είναι οι μηχανές συντήρησης μοσχευμάτων. Με τη συγκεκριμένη τεχνολογία, όταν αφαιρείται ένα μόσχευμα από έναν δότη, τοποθετείται σε μια μηχανή που υπάρχει διαρκής ροή υγρού συντήρησης. Αυτό μας βοηθά, όχι μόνο στο χρόνο που μπορεί να συντηρηθεί το μόσχευμα, αλλά κυρίως στο να αναγνωρίσουμε την ποιότητα του μοσχεύματος και αυτή να βελτιωθεί. Άρα να καταστεί δυνατή η αξιοποίηση μοσχευμάτων που μέχρι σήμερα θα θεωρούνταν οριακά κατάλληλα, διευρύνοντας τη διαθέσιμη δεξαμενή οργάνων για τους ασθενείς που βρίσκονται σε λίστα αναμονής.
Επίσης έχει εξελιχθεί η χρήση της ΤΝ στη συλλογή και επεξεργασία δεδομένων. Έχει εξελιχθεί η ξενομεταμόσχευση που αυτή την στιγμή είναι στα αρχικά κλινικά στάδια κυρίως στις ΗΠΑ, όπου δότες είναι μοσχεύματα από χοίρους. Αυτή η προσπάθεια γίνεται επί δεκαετίες. Πλέον με την γονιδιακή τροποποίηση των χοίρων είναι συμβατά. Έτσι έχουν γίνει μεταμοσχεύσεις καρδιάς και νεφρού. Αν αναπτυχθεί περαιτέρω, θα αλλάξει ριζικά το τοπίο».
Η εξέλιξη της μεταμοσχευτικής ιατρικής δεν αφορά μόνο τις νέες τεχνικές, αλλά και τη διεύρυνση των περιπτώσεων στις οποίες μπορεί να εφαρμοστεί.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι ογκολογικές μεταμοσχεύσεις ήπατος. Όπως αναφέρει ο καθηγητής, σε επιλεγμένους ασθενείς με καρκίνο του ήπατος, αλλά και σε ορισμένες περιπτώσεις μεταστάσεων στο ήπαρ από καρκίνο του παχέος εντέρου, εφαρμόζονται πλέον εξειδικευμένα θεραπευτικά πρωτόκολλα.
Πρόκειται για μια σημαντική αλλαγή στην αντιμετώπιση ασθενών που στο παρελθόν δεν είχαν τη δυνατότητα να υποβληθούν σε μεταμόσχευση και συχνά είχαν περιορισμένες θεραπευτικές επιλογές.
Οι λίστες αναμονής
Σχετικά με τις λίστες αναμονής για τα μοσχεύματα ο καθηγητής σχολίασε πως ο χρόνος διαφέρει ανάλογα με το όργανο και τα ιατρικά κριτήρια που καθορίζουν την προτεραιότητα κάθε ασθενούς.
Στις μεταμοσχεύσεις νεφρού, όποιος είναι πιο πολλά χρόνια στην λίστα για αιμοκάθαρση έχει προτεραιότητα. Όπως αναφέρει ο καθηγητής, στην Ελλάδα ο χρόνος αναμονής μπορεί να φτάσει περίπου τα οκτώ χρόνια.
Στην περίπτωση του ήπατος, αντίθετα, καθοριστικό κριτήριο είναι η βαρύτητα της κατάστασης του ασθενούς, με την προτεραιότητα να διαμορφώνεται βάσει της ιατρικής του ανάγκης. Ο χρόνος αναμονής για ηπατικό μόσχευμα στην Ελλάδα, σύμφωνα με τον ίδιο, υπολογίζεται περίπου στους έξι μήνες.
Η «δωρεά» και ο συντονισμός τα «κλειδιά»
Ποιες είναι οι μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν; «Το πιο βασικό είναι η δωρεά. Από κει και πέρα ένα μεγάλο κλειδί είναι ο συντονισμός. Η μεταμόσχευση επαναλαμβάνω, είναι μια ομαδική προσπάθεια. Είναι οι αναισθησιολόγοι, οι νεφρολόγοι, οι ηπατολόγοι, το έμπειρο νοσηλευτικό προσωπικό. Μετά είναι οι συντονιστές που αποτελούν την κολώνα της μεταμόσχευσης. Επίσης είναι και οι κλινικοί ιατρικοί και τα εργαστήρια συμβατότητας που είναι από τους αφανείς ήρωες με τα δύσκολα ωράρια. Μην ξεχνάτε ότι εκτιμάται μία πληθώρα ασθενών για να βρεθεί ο κατάλληλος. Και βέβαια οι ΜΕΘ που είναι το κλειδί πριν, περιεγχειρητικά και μετά», σημείωσε ο κ. Τσουλφάς.
Στην σημερινή εκδήλωση το στοίχημα είναι να ευαισθητοποιηθεί ο κόσμος. «Δεν θέλουμε να μιλήσουμε για τα χειρουργεία αλλά να ακουστεί η φωνή των ασθενών που περιμένουν στην λίστα για το δώρο ζωής. Να μιλήσουν ασθενείς που έχουν λάβει μοσχεύματα και να μοιραστούν τι άλλαξε στην ζωή τους, ενώ θα δοθεί το βήμα και σε οικογένειες που είναι από την πλευρά το δοτών. Θέλουμε να ακουστούν οι πραγματικοί ήρωες».
Για την ημερίδα
Η Ημερίδα διοργανώνεται από το Παράρτημα Θεσσαλονίκης της Επιστημονικής Εταιρείας Φοιτητών Ιατρικής Ελλάδας (Ε.Ε.Φ.Ι.Ε.), με έδρα το Αριστοτέλειο, σε συνεργασία με τη Χειρουργική Κλινική Μεταμοσχεύσεων του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, το Κέντρο Έρευνας και Καινοτομίας στη Μεταμόσχευση Συμπαγών Οργάνων (ΚΕΚΜΣΟ), την Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία «Give to Live», καθώς και το Ανατόλια.
Η εκδήλωση τελεί υπό την αιγίδα της Βουλής των Ελλήνων, του Δήμου Θεσσαλονίκης και του Τμήματος Ιατρικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου.
Η εκδήλωση επιχειρεί να αναδείξει τη μεταμόσχευση μέσα από το πρίσμα της Τέχνης, αξιοποιώντας τη μουσική, τη ζωγραφική και τον κινηματογράφο ως μέσα για την κατανόηση της υπέρτατης αυτής πράξης προσφοράς και κοινωνικής αλληλεγγύης.
Το επιστημονικό και καλλιτεχνικό πρόγραμμα τελεί υπό την επιστημονική εποπτεία του Αντιπροέδρου του Τμήματος Ιατρικής και Διευθυντή της Χειρουργικής Κλινικής Μεταμοσχεύσεων του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, Καθηγητή Γεωργίου Τσουλφά.
Τις εργασίες της ημερίδας θα τιμήσει με την παρουσία του ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Φιλόθεος, ο οποίος θα πραγματοποιήσει ομιλία, με θέμα: «Η Δωρεά Οργάνων ως υπέρτατη πράξη αγάπης και αλληλεγγύης». Κεντρικό ρόλο στο επιστημονικό μέρος έχει ο Εθνικός Οργανισμός Μεταμοσχεύσεων (Ε.Ο.Μ.), ο οποίος θα πλαισιώσει το πρόγραμμα με την ειδική ομιλία: «Εθνικός Οργανισμός Μεταμοσχεύσεων: Διασφαλίζοντας το Δώρο της Ζωής». Καλεσμένος στην Ημερίδα θα είναι, επίσης, ο διακεκριμένος Καθηγητής Χειρουργικής Μεταμοσχεύσεων στο Imperial College του Λονδίνου, κ. Βασίλειος Παπαλόης, ο οποίος θα αναλύσει σε βάθος τα «Ηθικά Διλήμματα στην Μεταμόσχευση». Παράλληλα, ενώνοντας ιδανικά την επιστήμη με την τέχνη, το πρόγραμμα θα πλαισιωθεί καλλιτεχνικά από τον δημοφιλή δημιουργό κ. Γιάννη Ζουγανέλη μέσα από ένα ειδικό μουσικό αφιέρωμα.
Κύριες ενότητες της Ημερίδας είναι:
●Πάνελ Συζήτησης και Βιώματα: Το πρόγραμμα περιλαμβάνει εξαιρετικά ενδιαφέρουσες συζητήσεις, όπως «Από τον Δότη στον Λήπτη: Η Αλυσίδα της Ζωής» και «Η Ζωή Μετά τη Μεταμόσχευση – Μια Δεύτερη Ευκαιρία». Μέσα από αυτές τις ενότητες, συγγενείς δοτών και λήπτες μοσχεύματος θα μοιραστούν τις προσωπικές εμπειρίες τους.
●Βιωματικό Workshop: Θα πραγματοποιηθεί ειδικό εργαστήριο, με τίτλο «Μεταμόσχευση: Πέρα από την Ιατρική Πράξη». Το workshop στοχεύει στη κατανόηση του συναισθηματικού τοπίου της μεταμόσχευσης και του ρόλου του ιατρού σε αυτό το εξαιρετικά φορτισμένο πλαίσιο.
●Η Τέχνη συναντά την Ιατρική: Η επιστήμη πλαισιώνεται από την τέχνη. Θα υπάρξει ξεχωριστή συμμετοχή του δημοφιλούς καλλιτέχνη κ. Γιάννη Ζουγανέλη σε ένα ειδικό μουσικό αφιέρωμα. Επιπλέον, το καλλιτεχνικό μέρος ολοκληρώνεται με τη λήξη της Ημερίδας μέσα από μια ιδιαίτερη μουσική στιγμή από τον Όμιλο Soundwave του Αμερικανικού Κολλεγίου Ανατόλια (υπό την καθοδήγηση των καθηγητών: Όλγας Στέφα, Κωνσταντίνου Κάτσου, Μάριου Σωτηρόπουλου), αλλά και με την προβολή της ταινίας μικρού μήκους «Δώρο Ζωής».
●Παράλληλες Δράσεις στο Φουαγιέ: Καθ' όλη τη διάρκεια της εκδήλωσης, στο φουαγιέ θα λειτουργούν ενημερωτικά stands, με κεντρική την παρουσία και την υποστήριξη του Εθνικού Οργανισμού Μεταμοσχεύσεων (Ε.Ο.Μ.). Παράλληλα, θα συμμετέχουν ο Σύλλογος «ΗΠΑΡΧΩ», ο Σύλλογος Νεφροπαθών Β. Ελλάδος, η Ε.Ν.Α., ο Σύλλογος «ΛΑΜΨΗ», καθώς και ειδικός σταθμός ενημέρωσης και εγγραφής εθελοντών δοτών μυελού των οστών από την Ε.Ε.Φ.Ι.Ε. Θεσσαλονίκης.
Οι διοργανωτές αναφέρουν πως πρόκειται για μια ανοιχτή συνάντηση που ενώνει τους επαγγελματίες υγείας με την κοινωνία, καλώντας κάθε πολίτη που επιθυμεί να ενημερωθεί και να ευαισθητοποιηθεί για το ζήτημα της μεταμόσχευσης.
- Θανατηφόρο τροχαίο με νεκρό οδηγό ΙΧ στη Θεσσαλονίκη - Πώς έγινε το δυστύχημα
- Θεσσαλονίκη: Έργα τέχνης με 45.000 πλαστικά καπάκια – Ψηφιδωτά που θα δοθούν σε σχολεία (ΦΩΤΟ)
- Επίσημο για Pizza Fan: Ανοίγουν ξανά τα 110 καταστήματα - Ποια λύση βρέθηκε
- Κωστής Χατζηδάκης: Επτά έργα αλλάζουν τον χάρτη των εμπορευματικών μεταφορών – Τα δύο στη Θεσσαλονίκη
